William De Vijlder

Economische Research BNP Paribas

Handelsakkoord tussen Washington en Peking: weinig reden tot vreugde

Lees meer
Inschrijven op de blog
Question marks

Markten en geopolitieke onzekerheid: (ir)rationele zelfgenoegzaamheid?

Er gaapt een aanzienlijke kloof tussen wat de geopolitieke implicaties van de toenemende spanningen tussen de VS en Iran sinds het begin van het jaar verondersteld worden te zijn en de gematigde reactie van de markten. De marktreactie weerspiegelt wellicht de visie van beleggers dat de kansgewogen impact op groei zeer beperkt zou moeten zijn aangezien het risico op een grote escalatie klein wordt geacht en/of omdat wordt verwacht dat de impact van hogere olieprijzen beperkt is. Wat in de marktreactie tot dusver ook een rol kan spelen, is dat – de geopolitieke onzekerheid buiten beschouwing gelaten – de economische omgeving het nemen van risico’s in de hand zou werken: stabilisering van enquêtegegevens, daling van de handelsonzekerheid en soepel monetair beleid.

Lees meer
 
Economie mondiale

2019: een moeilijk jaar, met een hoopvol einde

2019 werd beheerst door onzekerheid, vooral over de handelsspanningen en het risico op een harde brexit, alsook door de toenemende bezorgdheid over de vertraging van de wereldeconomie. Dit leidde tot een bijkomende beleidsversoepeling door de ECB terwijl de Federal Reserve op haar stappen terugkeerde en meermaals de federal funds rate verlaagde. De resterende beleidsruimte van centrale banken verkleinde hierdoor nog meer, wat zal worden geanalyseerd bij de strategische herzieningen door de Fed en de ECB. Dit heeft ook geleid tot meer vraag naar fiscale stimuli. Aandelenmarkten leverden verrassend sterke rendementen af met beleggers die liever keken naar de rol van lagere rentetarieven dan naar de zwakkere winstvooruitzichten. Het jaar eindigde hoopvol met de verbetering van bepaalde bedrijfsenquêtes.

Lees meer
 
Eurozone

Eurozone: Kwantitatieve versoepeling en marktinstabiliteitsrisico’s

De notulen van de monetaire beleidsvergadering van de ECB illustreren het dilemma waar ze voor staat: de inflatie is laag en het risico dat de groei lager is dan verwacht is groter dan dat op positieve groeiverrassingen. Daarnaast echter moeten de financiële stabiliteitsimplicaties van het zeer soepele beleid nauwlettend worden opgevolgd. Deze implicaties worden besproken in de Financial Stability Review van de ECB. Een mogelijk neveneffect van zeer lage tot negatieve rentetarieven is dat geld lenen en uitgeven meer procyclisch worden. Kwantitatieve versoepeling (quantitative easing of QE), door wijziging van de risicostructuur van beleggingsportefeuilles (minder staatsobligaties en meer blootstelling aan risicovollere activa), zal de gevoeligheid van portefeuillereturns aan de economische cyclus wellicht vergroten.

Lees meer
 
Eurozone

Eurozone: welke rol voor automatische fiscale stabilisatoren?

Automatische fiscale stabilisatoren helpen de impact van economische schokken op het bbp op te vangen via veranderingen in overheidsinkomsten (door progressieve belastingen) en -uitgaven (werkloosheidsverzekering). De beperkte resterende bewegingsruimte in het monetair beleid in de eurozone versterkt de interesse in de doeltreffendheid van automatische stabilisatoren. Uit onderzoek van de Europese Commissie blijkt dat automatische stabilisatoren tot op zekere hoogte de impact van negatieve schokken op het bbp verzachten. Of dat volstaat, is een andere kwestie. Het rechtvaardigt alleszins een debat over de rol van een discretionair budgettair beleid in geval van een recessie.

Lees meer
 
Financial Markets

Wat verklaart de stijging van de obligatierendementen en de beurzen?

De afgelopen weken hebben aandelenmarkten sterke prestaties geleverd. Wanneer we kijken naar VS kan men bezwaarlijk stellen dat dit een verbetering van de winstvooruitzichten weerspiegelt of een perspectief van meer renteverlagingen dan tot nu toe werd verwacht. Dit impliceert dat de verklaring eerder moet worden gezocht in een daling van de vereiste risicopremie. De Amerikaanse staatsobligatierendementen zagen ook een significante stijging, hetgeen waarschijnlijk in belangrijke mate een toename van de termijnpremie weergeeft. De daling van de risicopremie op aandelen en de toename in de obligatietermijnpremie worden gedreven door een gemeenschappelijke factor, namelijk een vermindering van het economisch staartrisico door de voortgang van de handelsbesprekingen tussen de VS en China en een stabilisatie van een aantal conjunctuurenquêtes. De verminderde kans op zeer negatieve economische ontwikkelingen, die de aandelenmarkten heeft gestimuleerd, heeft de aantrekkelijkheid van obligaties als afdekking tegen aandelenrisico verminderd. Als gevolg hiervan zijn de obligatierendementen synchroon gestegen met de aandelenmarkten.

Lees meer
 

Halloween, angst en de economie

Hebben fluctuaties in de onzekerheid een symmetrisch of een asymmetrisch effect op de economie? De vraag is belangrijk, aangezien de onzekerheid sinds vorig jaar de wereldwijde groei afremt. Bovendien heeft het recente nieuws over de handelsbesprekingen tussen de VS en China en de brexit de hoop gewekt dat de onzekerheid zijn piek heeft gehad en de groei van de activiteit kan gaan versnellen. Uit empirisch onderzoek blijkt dat een toename van de onzekerheid een groter effect heeft op de economie dan een daling, met name in een klimaat met gematigde groei. Dat kan erop wijzen dat, als de dalende onzekerheid wordt bevestigd, de groei heel geleidelijk zal aantrekken.

Lees meer
 
question mark

Onzekerheid: aan het pieken of aan het veranderen?

Het handelsconflict tussen de VS en China en de brexit zetten de groei al geruime tijd onder druk. Recente ontwikkelingen hebben de verwachting gewekt dat deze bronnen van onzekerheid hun piek misschien wel achter zich hebben. Als dat zo zou zijn, dan kan dat de uitgaven stimuleren doordat de vraag van bedrijven of gezinnen een inhaalbeweging maakt. In een klimaat van vertragende mondiale groei en, om het IMF te citeren, broze vooruitzichten voor volgend jaar, zal het waarschijnlijk niet zo’n vaart lopen, aangezien de huidige onzekerheden gewoon plaats zullen maken voor nieuwe: de onzekerheid heeft op bepaalde plaatsen misschien gepiekt, maar zal waarschijnlijk gewoon andere oorden opzoeken.

Lees meer
 
IMF

IMF: idiosyncratisch herstel zal bescheiden opleving van de groei stimuleren

Volgens de hoofdeconoom van het IMF zijn de groeivooruitzichten precair. Hoewel het fonds voor volgend jaar een lichte groeiopleving verwacht, is dat te danken aan een kleine groep opkomende en ontwikkelende economieën die momenteel onder druk staan of ondermaats presteren. De bescheiden groeiversnelling is eerder het gevolg van specifieke factoren van bepaalde landen dan van de verwachting dat er een algemene verbetering aankom. In de VS zal de groeivertraging naar verwachting tot ver na 2020 aanhouden en de Chinese groei zal volgend jaar vermoedelijk dalen naar 5,8%. Tegen die achtergrond lijkt de verwachte lichte opleving in de eurozone, die wordt aangestuurd door Duitsland en Italië en die veronderstelt dat de buitenlandse vraag weer wat aantrekt, een uitdaging.

Lees meer
 
Berlin Government dstrict

Duitsland: fiscale stimuli, hoop versus realiteit

Duitsland zit waarschijnlijk in een technische recessie en recente cijfers laten niet vermoeden dat er op korte termijn verbetering aankomt, integendeel. Gezien het grote begrotingsoverschot van het land vragen de Duitse bedrijfsleiders om fiscale steunmaatregelen. Dat sluit aan bij het pleidooi van Mario Draghi om in landen die dat aankunnen, wat meer fiscale ruimte te voorzien in de begroting. Uit simulaties blijkt dat het doorvoereffect naar andere landen van de eurozone klein zou zijn. Bovendien vergt een fiscaal pakket een lange voorbereiding, wat kan worden bemoeilijkt door tekorten op de arbeidsmarkt.

Lees meer
 
Fed versus ECB

Fed & ECB: twee verschillende benaderingen van monetair beleid

De Amerikaanse en de Europese centrale bank nemen heel verschillende standpunten in: de Federal Reserve heeft meer ruimte om haar monetaire beleid te versoepelen en zit dichter bij haar doelstellingen. De ECB heeft daarentegen maar een beperkte manoeuvreerruimte, want ze kampt met een inflatie die onder het doel ligt, met het risico dat de kloof eerder nog zal vergroten dan krimpen.

Lees meer
 
BCE

ECB: Mario Draghi geeft de fakkel door

De markt had hooggespannen verwachtingen, maar de raad van bestuur heeft niet teleurgesteld. Doordat het pakket zo allesomvattend is, met de invoering van aanwijzingen over het toekomstige monetaire beleid die afhangen van de economische toestand, hoeven er voor de nabije toekomst geen bijkomende maatregelen meer worden overwogen. Het inschatten van het beleid van de ECB is vernauwd tot het opvolgen van het verschil tussen inflatie en de inflatiedoelstelling. Door een aantal negatieve neveneffecten van de huidige monetaire mix, die de raad van bestuur onderkent, wordt er op gerekend dat het begrotingsbeleid, waar daar ruimte voor is, zal worden ingeschakeld om de groei te stimuleren en de inflatie sneller in de buurt van het doelcijfer te brengen. De beleidsfakkel is doorgegeven.

Lees meer
 
Interrogations

Ondanks dalende rente tragere groei door onzekerheid

Peilingen bij Amerikaanse bedrijven schetsen een gemengd beeld: de verwerkende industrie verzwakt, maar de dienstensector herstelt aardig. Als we verder kijken, zien we echter steeds meer tekenen dat de economie vertraagt. Verzwakking is merkbaar in de groeimotoren van de wereldeconomie – China en India – zij het om verschillende redenen. In Europa is Duitsland technisch gesproken wellicht al in recessie, terwijl Frankrijk standhoudt. De centrale banken voeren een verruimend beleid, maar de grote onzekerheid ondermijnt de doeltreffendheid daarvan, ook al kondigden de VS en China nieuwe handelsgesprekken aan.

Lees meer
 
Markten en financiële beleggingen

VS: het signaal en de ruis

Voor een inschatting van de economische vooruitzichten kunnen de activaprijzen een nuttige rol spelen. Er heerste enige bezorgdheid over de forse daling van de rente op staatsobligaties in augustus, hoewel de VS volgens een nowcast in het derde kwartaal een bevredigende groei laat optekenen. Dit zou betekenen dat de toegenomen onzekerheid over het handelsgeschil heeft gezorgd voor een vlucht naar veilige havens en een daling van de langetermijnrente. Schommelingen in de communicatie over het handelsgeschil veroorzaken schommelingen in de onzekerheid onder beleggers en bijgevolg in de risicopremies. Daardoor zijn activaprijzen een minder goed signaal, wat uiteindelijk druk kan uitoefenen op de reële economie.

Lees meer
 
inflation definition

Eurozone: een algemeen klimaat van lage inflatie met hier en daar enkele uitzonderingen

Ondanks een stijging in juni blijft de kerninflatie in de eurozone hardnekkig laag. Er zijn aanzienlijke verschillen tussen landen en tussen de uitgavencomponenten van de prijsindex. Voor kleding en schoeisel, meubilair en huishoudapparatuur, vervoer en communicatie is de inflatie laag. Ze is hoger voor artikelen die te maken hebben met huisvesting, restaurants en hotels, diverse goederen en diensten en ontspanning en cultuur. De inflatie van de prijzen van industriële goederen buiten de energiesector is erg laag. Als dit zo doorgaat, dan zou de hogere inflatie die de ECB met haar algemeen verwachte nieuwe beleidsversoepeling nastreeft, van de dienstensector moet komen. Uit onderzoek blijkt echter dat de prijzen van diensten langzamer reageren op het monetaire beleid en de economische activiteit. Monetaire verruiming zal nog niet zo gauw verdwijnen.

Lees meer
 
werkgelegenheid

Hoe doeltreffend is monetaire verruiming bij volledige werkgelegenheid?

Fed-voorzitter Jerome Powell bevestigde deze week in het Congres dat er verruiming op komst is. Ook ECB-voorzitter Mario Draghi zinspeelde daar in juni al op. Die keuze is ingegeven door toenemende bezorgdheid over de groei van de wereldeconomie en de te lage inflatie. De risico’s lopen wel op, maar de werkloosheid ligt dicht tegen het natuurlijke percentage.Er zijn redenen om aan te nemen dat monetaire verruiming bij volledige werkgelegenheid minder doeltreffend is dan wanneer de economie in recessie is. Een verruimend beleid kan ook twijfels doen rijzen over de financiële stabiliteit. Als daar geen antwoord op komt, beperken die mogelijk het vermogen van het monetaire beleid om de inflatie aan te wakkeren.

Lees meer
 
monetair beleid

Exogene versus endogene onzekerheid en monetair beleid

Hoge onzekerheid kan de groei drukken. Of monetaire versoepeling er al dan niet in slaagt om de groei aan te zwengelen, hangt van de aard van de onzekerheid af. Bij endogene onzekerheid die voortvloeit uit de normale ontwikkeling van de bedrijfscyclus zouden renteverlagingen erin moeten slagen om de onzekerheid weg te nemen doordat ze de marktpartijen vertrouwen inboezemen. Exogene onzekerheid hangt niet samen met de bedrijfscyclus, maar wordt veroorzaakt door andere factoren zoals de huidige handelsgeschillen. In dat geval is het monetaire beleid minder doeltreffend en blijft de groei ondanks renteverlagingen waarschijnlijk vertragen tot het probleem (de exogene onzekerheid) bij de wortel is aangepakt.

Lees meer
 
zone euro

Eurozone: als het regent in de industrie, druppelt het dan in de dienstensector?

Een belangrijke vraag is, aldus Mario Draghi, hoelang de rest van de economie beschut kan blijven tegen de verzwakking in de verwerkende industrie In het verleden vertoonden de inkoopmanagersindices (PMI) voor de verwerkende industrie en de dienstensector een verregaande correlatie. Dat komt deels doordat diensten een belangrijke rol in de industriële waardeketen spelen. Hoe goed de dienstensector in de toekomst standhoudt, hangt vooral af van wat er in Duitsland gebeurt. Daar is de kloof tussen beide PMI’s abnormaal breed.

Lees meer
 

ECB: klaar voor verdere verruiming, maar niet gehaast

De ECB heeft haar beleid licht versoepeld door de vooruitzichten voor de beleidsrente te verlengen. De voorwaarden voor TLTRO III zijn daarentegen wat minder gul dan bij de vorige editie. Belangrijk is dat in de raad van bestuur het debat is aangevat over hoe de ECB moet reageren als het klimaat verslechtert. Gezien de fundamentele factoren in de eurozone is de ECB begrijpelijkerwijs nog niet gehaast om op de aanslepende onzekerheid te reageren. Zo houdt ze nog wat troeven achter de hand.

Lees meer
 
psychology

Krijgt psychologie de bovenhand op de kerncijfers?

Uit een recente peiling bij 469 CFO’s van Amerikaanse bedrijven blijkt dat 84% tegen het eerste kwartaal van 2021 in de VS een recessie verwacht. Daarmee rijst de vraag of die negatieve verwachtingen uiteindelijk de terugval niet zelf in de hand werken. Een positieve correlatie tussen het ondernemersvertrouwen en de bedrijfsbeslissingen kan erop wijzen dat de fundamentele factoren verbeteren (of dat ondernemers dat verwachten). Ze kan echter ook het gevolg zijn van dierlijke instincten. Empirisch onderzoek door CESifo op basis van gegevens voor Duitse bedrijven bevestigt dat die een rol spelen. Per saldo heeft instinctief optimisme een groter effect dan instinctief pessimisme.

Lees meer
 
William De Vijlder

In verband William De Vijlder

William De Vijlder, Group Chief
Economist
BNP Paribas
Lees meer
Menu